Banke i drugi pružaoci platnih usluga više ne smiju da primaju uplate u gotovini u iznosu od 10.000 eura ili više, a koje se odnose na prihod od prodaje nekretnina, motornih vozila, plovnih objekata… i druge pokretne i nepokretne imovine, niti povezane transakcije čiji je zbir preko te sume. To je predviđeno izmjenama Zakona o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorizma (SPNFT) od 12. maja, saopšteno je “Vijestima” iz Sektora za finansijsko-obavještajne poslove (FOJ) Uprave policije.
Zakon iz decembra 2023. godine ograničava gotovinske transakcije pravnih i fizičkih lica na iznos od 10.000 eura i više, a od tada je onemogućio notarima i advokatima da sačinjavaju i ovjeravaju kupoprodajne ugovore u kojima se transakcije obavljaju u gotovini iznad tog iznosa. Tadašnji zakon je ostavio nekoliko izuzetaka koji su sada izmjenama izbrisani iz zakona.
“Izmjenama i dopunama Zakona o SPNFT, koje su stupile na snagu 12. maja 2026. godine, dodatno je prošireno ograničenje upotrebe gotovine. Kreditnim institucijama i drugim pružaocima platnih usluga propisana je obaveza da ne dozvole uplate pazara kada se odnose na promet nepokretnosti, osim ako je cijena nepokretnosti niža od 10.000 eura, kao i na uplate po pojedinačnim fakturama u iznosu od 10.000 eura ili više, kada se one odnose na promet motornih vozila, plovnih i vazduhoplovnih objekata, kulturnih dobara, dragocjenih metala, dragog kamenja, proizvoda od dragocjenih metala i dragog kamenja i satova”, naveli su iz FOJ-a.
Pojašnjavaju da se ovim izmjenama od 12. maja primjenjuje opšte ograničenje gotovinskih transakcija na 9.999 eura.
“Od decembra 2023. godine do 12. maja 2026. godine važilo je ograničenje upotrebe gotovine, ali ne kao opšte i za sve, tj. postojali su izuzeci od primjene. Praksa koja je uspostavljena od decembra 2023. u smislu zaobilaženja ove odredbe dovela je do zaoštravanja uslova za ograničenje gotovine tako da sada važi opšte ograničenje, bez izuzetaka”, kazali su iz FOJ-a.
Primjena ograničenja gotovinskih transakcija, kako su pojasnili, kontroliše se kroz postupanje obveznika po Zakonu o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorizma, a naročito kroz nadzor nad primjenom zakona, praćenje transakcija i prijavljivanje sumnjivih aktivnosti.
“Dosadašnji podaci ukazuju da je primjena člana 65 Zakona o SPNFT, kojim je ograničena upotreba gotovine, dala konkretne rezultate. U prometu nepokretnosti evidentirano je smanjenje upotrebe gotovine za 13,65 odsto u odnosu na 2024. godinu, odnosno za 46,97 odsto u odnosu na 2023. godinu. Učešće gotovine u ugovorima o prometu nepokretnosti u 2025. godini iznosilo je 7,07 odsto, dok je u 2024. godini iznosilo 10,42 odsto”, naveli su iz ovog sektora.
Na pitanje “Vijesti” o tome da li je bilo do sada izrečenih novčanih kazni na osnovu zakonskih rješenja iz 2023. godine, a koje se odnose na kršenja odredbi o ograničenju gotovinskih transakcija, iz FOJ-a kažu da su prema njima raspoloživim podacima, u 2024. godini izrečene dvije novčane kazne, u ukupnom iznosu od 7.000 eura, dok je u 2025. godini izrečeno pet novčanih kazni, u ukupnom iznosu od 25.500 eura.
Oni su pojasnili i kako se utvrđuje šta su povezane transakcije čiji zbir ne može biti veći od 10.000 eura.
Vijesti
Komentari čitalaca 0
Podijelite mišljenje i ocijenite komentare drugih čitalaca.