Gost emisije “Sunčanom stranom ulice” bio je direktor Sanitarne deponije “Možura”, Senad Arabelović.
Gasna elektrana na sanitarnoj deponiji „Možura“ u Baru biće puštena u rad krajem novembra, potvrdio je direktor deponije Senad Arabelović. Riječ je o projektu vrijednom više od milion i po eura, od čega je 640 hiljada obezbijeđeno kroz podršku slovenačkog Centra za međunarodnu saradnju, dok je ostatak finansiran iz sopstvenih sredstava.
Kako je kazao Arabelović, 99 odsto opreme je već dopremljeno i montirano, a u narednim danima očekuje se povezivanje na elektro-mrežu i početak probnog rada. Elektrana će koristiti biogas nastao na deponiji za proizvodnju električne energije, što će, pored ekonomske, imati i značajnu ekološku korist kroz smanjenje emisije ugljen-dioksida.
„Iskreno se nadamo da ćemo projekat uspješno zaokružiti do kraja novembra i time otvoriti novo poglavlje u radu naše deponije. Ovo je dokaz da se otpad može pretvarati u energiju, na dobrobit i grada i države“, poručio je Arabelović.
Projekat je već prepoznat i na međunarodnom nivou – na smotri Young Energy Europe u Berlinu prezentacija tima iz Bara zauzela je drugo mjesto među 27 učesnika iz 12 zemalja.
RB/BI: Ljeto je kalendarski prošlo, pa je pravo vrijeme da Vas pitam kako je prošla ova sezona kada je u pitanju rad deponije “Možura”?
Arabelović: Uz angažovanje svih zaposlenih, pogotovo dijela koji radi direktno na deponiji, završavamo i ovu sezonu. Poznato je da imamo “ljetnji” režim, tokom kojeg je od juna do kraja septembra produženo radno vrijeme, a od oktobra počinje skraćeno.
RB/BI: Kakva je trenutna situacija na Sanitarnoj deponiji Možura? Koliko otpada dnevno prima i od kojih opština?
Arabelović: Korisnici naših usluga su sve primorke opštine, osim Herceg Novog. Tokom sezone se prima znatno veća količina otpada nego u ostalim mjesecima. Ovu sezonu je karakterisalo što su dio otpada iz Budve i Kotora koji je planiran da stigne u Bar, ta preduzeća odvozila u Podgoricu. S jedne strane, to je bila dobra stvar (da nam se kapaciteti ne popunjavaju), a s druge je dovelo do toga da nećemo ispuniti predviđeni Plan i program, što će imati negativan finansijski efekat na poslovanje “Možure” i naš završni račun. Pretpostavljam da je ta odluka donešena zbog velikih saobraćajnih gužvi koje su bile na potezu iz Budve i Kotora ka Baru, pa im je bilo lakše da otpad voze na druge deponije. Poslije sezone su se vratili, pa se trenutno doprema 250-300 tona, a ljeti je bilo 350-400 tona. Prošlih godina smo imali i preko 500 tona…
RB/BI: Pitanje koje se provlači tokom svih ovih godina je da li kapacitet deponije zadovoljava potrebe i koliko dugo se predviđa da će trajati njen radni vijek?
Arabelović: Podsjetiću da je deponija prvobitno bila planirana za opštine Bar i Ulcinj. Radni vijek, odnosno zapremina koja je bila projektovana na oko milion kubika, bila je predviđena na 23 do 25 godina. Međutim, s obzirom da su se od 2012. godine, kada je deponija krenula da radi, pridružile i kod nas počele da deponuju otpad sve primorske opštine (izuzev Herceg Novog), taj vijek je znatno smanjen. Došli smo u situaciju da ćemo, najvjerovatnije do kraja sljedeće godine, popuniti sve kapacitete.
RB/BI: Pod okriljem regionalne saradnje između privrednih komora Njemačke, Srbije i Crne Gore krajem prošle godine je organizovana obuka za energetske skaute, uz prezentaciju projekata iz svih krajeva Crne Gore. Među predstavljenim inicijativama, projekat “Pretvaranje energije biogasa na sanitarnoj deponiji Možura” ocijenjen je kao najbolji, što vas je delegiralo da predstavljate Crnu Goru na međunarodnoj smotri Young Energy Europe, koja je održana u Berlinu. Kakve utiske nosite i zbog čega je ovakav vid saradnje i promocije važan?
Arabelović: Utisci su, zbilja, sjajni. Naše privredno društvo je sa projektom gasne elektrane bilo prvorangirano na smotri u Crnoj Gori, što nas je delegiralo za predstavljanje u Berlinu. Među 27 timova iz 12 zemalja, imali smo zapaženu prezentaciju. Naš nastup je bio izvrstan i jer smo prilikom sagledavanja i procjene parametra koji podrazumijevaju zaštitu životne sredine imali redukciju, odnosno smanjenje emisije CO2 u prirodi i zauzeli drugo mjesto. Mogu se pohvaliti da smo tokom i neposredno nakon prezentacije, bili vrlo interesantni ostalim učesnicima, jer to nije bila promocija isključivo naše firme i grada, već cijele Crne Gore. Projekat gasne elektrane je u završnoj fazi, 99 odsto opreme je već stiglo na lice mjesta. U narednim danima očekujemo povezivanje na elektro-mrežu i puštanje u probni rad. Iskreno se nadamo da će projekat vrijednosti preko milion i po eura, u koji smo uložili sopstvena sredstva, biti zaokružen do kraja novembra i gasna elektrana puštena u rad. Izuzetno je značajna i finansijska podrška slovenačkog Centra za međunarodnu saradnju u iznosu od 640.000 eura.
RB/BI: Kako se kontroliše bezbjednost i uticaj na životnu sredinu?
Arabelović: Za bezbjednost objekta, imajući u vidu da je to obavezno štićeni objekat, imamo sopstvenu Službu zaštite koja vrši 24-časovni nadzor. S obzirom da su uslovi na deponiji specifični i otežani, a rad praćen opasnostima, od početka izuzetno vodimo računa i o tom aspektu. Svi radnici su prošli obuku o bezbjednosti na radu, za šta su dobili sertifikate koji se obnavljaju u skladu sa zakonom. Kao neko ko živi u neposrednoj blizini deponije, i sa druge strane, one lične sam zainteresovan da se vodi računa o zaštiti i očuvanju životne sredine.
RB/BI: Dakle, mjerite kvalitet vazduha, vode i zemljišta u zoni deponije i zadovoljni ste parametrima?
Arabelović: To je bila obaveza i prije nego što je deponija počela sa radom. Urađena su tzv. “nulta” stanja parametara životne sredine. Bitno je spomenuti, o čemu je bilo govora i na skupštinskim zasijedanjima, da “nulta” stanja prije početka rada deponije nisu zadovoljavala. Radom deponije (već skoro 14 godina) nije došlo do narušavanja parametara životne sredine. Istraživanja, u skladu sa zakonom, četiri puta godišnje sprovodi Centar za ekotoksikološka ispitivanja. To je nužno i zbog ljudi koji rade na deponiji, gdje sam do prije nekoliko godina i ja radio.
Komentari čitalaca 0
Podijelite mišljenje i ocijenite komentare drugih čitalaca.