Šesnaest kilometara puta od Budve do tivatskog aeroroma, duž crnogorske obale, gradiće kineski konzorcijum „Shandong“ za gotovo 54 miliona eura, 14 miliona više nego što su vlasti planirale da potroše.
Od tih 54 miliona eura, država ima obezbijeđeno nepunih 15 miliona, saopšteno je na sjednici Vlade krajem septembra.
Vlada je navela da će nedostajuća sredstva doći iz „kapitalnog budžeta ili drugih načina finansiranja“.
Iz vladine Uprave za saobraćaj Radio Slobodna Evropa (RSE) nije dobila odgovor da li će se država zbog toga zaduživati.
Crna Gora od ranije ima problematično iskustvo zaduživanja za projekte koje rade kineske kompanije, kao što je bilo u slučaju gradnje dijela autoputa.
Ekonomski analitičar Mirza Mulešković ocjenjuje za RSE da je kineski uticaj posljednjih godina, u Crnoj Gori i u regionu, rastao dijelom i zbog kredita koje ta država nudi vladama sa kojima njene kompanije realizuju projekte.
A o interesovanju kineskih kompanija za poslove u Crnoj Gori svjedoči podatak da je četiri od osam ponuda za gradnju bulevara stiglo je od kineskih kompanija.
Konzorcijum „Shandong foreign economic & technical coopeation“ i „Shandong luqiao group“ prije pola godine registrovao je predstavništvo u Podgorici.
Cijena puta od 54 miliona eura, međutim, bi mogla još rasti, jer tenderska dokumentacija uključuje klauzulu o kliznoj skali koja predstavlja zaštitu, naročito izvodača radova, od inflatornih kretanja na tržištu.
„Da li će biti veća ili manja od iznosa ponuda, prevashodno zavisi od kretanja cijena proizvoda metala, goriva, pijeska, cementa…“, navodi se u informaciji Vlade o obezbjeđivanju nedostajućih finansijskih sredstava za gradnju bulevara.Komentarišući poslove Kine u regionu, Mulešković ukazuje na efikasnost njihove poslovne strategije:
„To jeste pametan potez Kine, da finansijska sredstva koja je imala stavi na raspolaganje i na taj način dodatno ojača uticaj u ovim zemljama“.
Međutim, poručuje da zemlje moraju voditi računa pod kojim uslovima se zadužuju, kao i šta sve obuhvata to zaduženje.
„Često imamo priču samo o kamatnim stopama i uslovima zaduženja, ali tu treba vidjeti i sve ostalo što se odnosi na ta zaduženja“.
Koje kineske kompanije su poslale ponudu
Od osam pristiglih ponuda na tender, tri najjefitnije dale su kineske kompanije.
Jedina poznata crnogorskoj javnosti je „China road and bridge construction“, koja je gradila prvu dionicu auto puta dužine 41 kilometar, za koju se država kod kineske Exim banke zadužila skoro 900 miliona dolara.
Zbog opasnosti po državne finansije, Evropska komisija je pomogla crnogorskoj Vladi da se, uz pomoć zapadnih banaka, zaštiti od valutnog rizika jer je kineski kredit uzet u dolarima, čija je vrijednost varirala u odnosu na euro.Kompanija je gradila i Pelješki most u Hrvatskoj koji je koštao više od 400 miliona eura. Rade i nekoliko srpsko-kineskih projekta „teških“ oko 3,5 mijarde eura, koji su uglavnom ugovoreni bez tendera, a za koje se Srbija zadužila kod kineskih banka.
I ostale dvije kompanije koje su dostavile ponude za gradnju bulevara od ranije su zainteresovane za ulaganja u Crnu Goru.
Tako „Sichuan Road and Bridge Group Corporation“ godinama pomaže plasman crnogorskih vina „Plantaža 13. jul“ na kineskom tržištu.
Dan
Komentari čitalaca 0
Podijelite mišljenje i ocijenite komentare drugih čitalaca.